Sterlin Kuru

Sterlin kuru, İngiliz Sterlini'nin (Pound Sterling) Türk lirası karşılığıdır. Dünyanın en eski kullanımdaki para birimlerinden biridir ve genellikle dolar ile eurodan daha yüksek nominal değere sahiptir.

Sterlini oynatan başlıca etkenler

İngiltere Merkez Bankası'nın (Bank of England) faiz kararları birincil etkendir. Bunun yanında Londra'nın küresel finans merkezi olmasından kaynaklanan sermaye hareketleri, İngiltere'nin enflasyon ve istihdam verileri ile Brexit sonrası ticaret düzenlemeleri sterlin üzerinde belirgin etki yaratır.

Sterlin, dolar ve euroya kıyasla daha oynak bir para birimi olarak bilinir. Görece küçük ekonomiye sahip ama finansal olarak çok açık bir ülkenin parası olması bu oynaklığı açıklar.

GBP/TRY nasıl hesaplanır

Sterlin/TL kuru da doğrudan değil, GBP/USD paritesi üzerinden dolar/TL ile çarpılarak oluşur. Bu yüzden dolar/TL sabitken bile sterlin kuru hareket edebilir.

Pound, penny ve banknot kupürleri

Bir sterlin 100 pence'e bölünür. Dolaşımdaki banknotlar 5, 10, 20 ve 50 sterlin kupürlerindedir ve bunları İngiltere Merkez Bankası basar. Ayrıca İskoçya ile Kuzey İrlanda'daki bazı bankalar kendi sterlin banknotlarını çıkarır; İngiltere'de resmî ödeme aracı statüsü taşımasalar da ülke içinde yaygın biçimde kabul edilirler. Türkiye'deki döviz büroları ise genellikle yalnızca İngiltere Merkez Bankası banknotunu işleme alır, İskoç notunu kabul etmeyebilir ya da daha düşük fiyat verir.

Sterlin banknotları son yıllarda kâğıttan polimere geçti. Eski kâğıt notların bir bölümünün yasal ödeme aracı olma niteliği sona erdi; bu notlar bankaya götürülerek değiştirilebilir ama gişede harcanamaz. Elinizde yıllardır duran bir sterlin banknotu varsa hangi seriye ait olduğuna bakmak gerekir.

Piyasada "cable" adı nereden geliyor

Sterlin/dolar paritesine piyasa dilinde cable denir. Ad, on dokuzuncu yüzyılda Londra ile New York arasındaki fiyat bilgisinin Atlantik'in altına döşenen telgraf kablosuyla taşınmasından gelir. Bugün de GBP/USD en eski ve en likit çiftlerden biridir; sterlinin TL karşılığı bu paritenin dolar kuruyla birleşiminden çıkar.

Türkiye'de sterlin kimi ilgilendirir

İngiltere'ye öğrenci gönderen aileler, Birleşik Krallık'la ticaret yapan firmalar ve İngiliz turizminin yoğun olduğu bölgelerdeki işletmeler sterlin kurunu düzenli takip eder. Sterlinin nominal değerinin eurodan yüksek olması, aynı TL tutarıyla daha az birim alınacağı anlamına gelir; bu bir pahalılık göstergesi değil, yalnızca birim büyüklüğü farkıdır. Bir para biriminin birim değeri tarihsel bir tercihtir, ekonominin gücünü ölçmez.

Okul ücreti ya da kira gibi ileri tarihli bir sterlin ödemesi varsa kur riski aylar boyunca taşınır. Gideriniz sterlin cinsindense riski aynı para biriminde tutmak kur riskini eşleştiren bir yaklaşımdır; hangi yöntemin uygun olduğu kişinin durumuna bağlıdır. Buradaki bilgiler yalnızca kurun nasıl oluştuğunu anlatır.